Project 4. Enkelgrafcultuur in de Kop van Noord-Holland
Volledige titel
Unlocking North Holland’s Late Neolithic treasure chest: single Grave culture behavioural variability in a tidal environment.
Aanvragers
Hoofdaanvrager: Drs. J.H.M. Peeters (RCE); Overige aanvragers: Dr. A.L. van Gijn (Universiteit Leiden), Prof. dr. D.C.M. Raemaekers (Rijksuniversiteit Groningen), Dr. J.T. Zeiler (Rijksuniversiteit Groningen)
Omschrijving kort
In de vorige eeuw zijn in de Kop van Noord-Holland een aantal opgravingen verricht op uitstekend geconserveerde neolithische sites die tot de zogenaamde ‘Enkelgrafcultuur’ (2900 tot 2500 v. Chr.) behoorden. Het doel van dit onderzoek is de resultaten van deze opgravingen uit te werken en te publiceren.
Omschrijving lang
Van de zogenaamde ‘Enkelgrafcultuur’, die tussen 2900 en 2500 v. Chr. in de neolithische periode of ‘nieuwe steentijd’ in Nederland bestond, is weinig bekend. Het doel van dit onderzoek is om hier verandering in te brengen. In de Kop van Noord-Holland (vooral West-Friesland en ‘De Gouw’) zijn in de vorige eeuw een aantal opgravingen verricht in nederzettingen van de Enkelgrafcultuur die uitstekend geconserveerd waren en een schat aan bewijsmateriaal hebben opgeleverd, waaronder veel organisch materiaal.
De sites van de Enkelgrafcultuur in Kop van Noord-Holland worden integraal als ‘microregio’ bestudeerd en geplaatst binnen de context van de Enkelgrafcultuur in Nederland. De onderzoekers bestuderen met name de relatie tussen vestigingsplek en landschap, hoe de Enkelgrafmensen aan hun voedsel kwamen, enzovoort. Daarnaast proberen de onderzoekers de verscheidenheid te onderkennen tussen verschillende groepen mensen die traditioneel tot dezelfde culturele groep worden gerekend, maar waar tussen soms belangrijke verschillen bestaan. Hierbij zijn contacten tussen verschillende groepen, vooral op langere afstanden, belangrijk.
Betere kennis van de Enkelgrafcultuur noodzakelijk voor wat betreft toekomstige (beleids)plannen met betrekking tot erfgoedbeheer. Veel van de resten van deze cultuur wordt gevonden in moderne akkergronden. Boeren zien archeologisch onderzoek op hun grond als een bedreiging voor hun inkomen. Het is daarom belangrijk duidelijk te maken waarom kennis over de Enkelgrafcultuur noodzakelijk is, zodat het helder is waarom men daar archeologisch onderzoek naar doet.
De bedoeling is dat er een keur aan publicaties uit dit project vloeit. Naast wetenschappelijke publicaties, waaronder drie rapporten of monografieën over specifieke sites (Kolhorn, Mienakker, Keinsmerburg) wil men voor het algemeen publiek enkele artikelen publiceren in tijdschriften voor onder andere amateurarcheologen, alsook in lokale en regionale bladen. Daarnaast is het de bedoeling een aantrekkelijke kalender te maken in samenwerking met (lokale) kunstenaars en archeologen om uit te delen aan landeigenaars en gebruikers van akkergronden waar neolithische resten zijn gevonden.
